Volkswagen Beetle 1938-2003

Leave a comment
Volkswagen

Volkswagen Beetle, tên chính thức là Volkswagen Type 1 hay còn được gọi bằng một cái tên khác bình dân hơn – Bọ rùa, thuộc dòng xe nhỏ, kinh tế của người Đức được sản xuất trong suốt 65 năm từ 1938 đến tận 2003! Theo thống kê thì đã có đến 21 triệu chú bọ rùa được xuất xưởng trên toàn Thế Giới với cấu hình làm mát bằng không khí, máy gắn sau và truyền động bánh sau. Bọ rùa là chiếc xe được sản xuất nhiều nhất với vòng đời dài nhất chỉ dựa trên một thiết kế nguyên bản mà lịch sử loài người từng biết đến.

Tổng quan và lịch sử

Mặc dù được thiết kế từ năm 1930, Bọ rùa chỉ chính thức được đưa vào sản xuất hàng loạt từ 1945 trở về sau khi mẫu thiết kế được đặt tên Volkswagen Type 1 và được quảng cáo với cái tên chân phương là ‘Volkswagen’ – tiếng Đức là có nghĩa là ‘people’s car’ – ‘chiếc xe toàn dân’. Các mẫu thiết kế sau được đặt tên VW 1200, 1300, 1500, 1302/1303.

Trong những năm 1950, chú Bọ rùa Beetle là chiếc xe tiện nghi và mạnh mẽ hơn cả trong các mẫu xe con ở Châu Âu thời bấy giờ, Bọ rùa được thiết kế để phù hợp với các Autobahn – đường cao tốc của người Đức. Chàng bọ giữ chức quán quân bán chạy tại Mỹ, sở hữu những mẫu quảng cáo táo bạo, thông minh và cực kỳ hiệu qủa – một trong số đó trở thành mẫu quảng cáo hay nhất mọi thời đại với tagline – Think Small do DDB thực hiện năm 1959.

Bọ rùa Volkswagen đã đánh dấu một cột mốc quan trọng phong trào lưu động cơ gắn sau và dẫn động cầu sau dẫn đầu bởi Volkswagen, Fiat và Renault. Từ chiếm 2.6% số lượng xe sản xuất tại châu Âu năm 1946 đã vươn lên 26.6% năm 1956. Năm 1948 Citroën 2CV và một số mẫu xe châu Âu khác đã phát triển trào lưu dẫn động cầu trước mà sau này sẽ thống trị thị trường xe hơi. 1974, Volkswagen cho ra đời mẫu xe Golf dẫn động cầu trước kế nhiệm Beetle. 1994, Volkswagen trình làng Concept One, chiếc concept ‘vay mượn’ tinh thần Bọ rùa, và 1998 hãng giới thiệu mẫu ‘New Beetle’ trên nền tảng của Golf. Xem thêm về Golf tỉ lệ 1:43

Năm 1999, trong một cuộc trưng cầu dân ý quốc tế, Beetle hay Type 1 đã đứng hạng 4 trong số các mẫu xe có ảnh hưởng nhất thế kỷ 20, đứng sau Ford Model T, Mini, và Citroën DS.

Ai là cha đẻ của Bọ rùa: Ferdinand Porsche hay Adolf Hitler? 

Mọi việc bắt đầu từ mùa hè năm 1933, khi Ferdinand Porsche được triệu tập đến khách sạn Kaiserhof tại Berlin để gặp nhà độc tài. Lúc đó ông Porche đã là một kỹ sư rất nổi tiếng. Ông đã từng làm trưởng bộ phận thiết kế cho các hãng Daimler-Benz, Auto-Union, và sau đó có một công ty riêng chuyên về tư vấn kỹ thuật. Trong cuộc họp riêng này, Hitler đã cho nhà kỹ sư biết về một kế hoạch sản xuất xe hơi.

Nó phải nhỏ, khoảng 4 chỗ ngồi, có một động cơ bền bỉ, chỉ tiêu hao 6 lít/100km, và động cơ làm mát bằng không khí. Nguyên do là hầu hết dân Đức thời đó không có gara để xe. Chính Hitler là người phác thảo ra chiếc Volkswagen hiện đại từ năm 1933, và chính ông ta đã đặt tên nó là Volkswagen, trong tiếng Đức nghĩa là “xe của nhân dân”, hay là “xe quần chúng”, với điều kiện là phải bán ở giá rẻ. Lúc đó kỹ sư Porsche mới hỏi lại Hitler giá rẻ là bao nhiêu, và nhà độc tài vừa cười vừa trả lời: “Giá nào cũng được, Tiến sĩ Porche, bất cứ giá nào dưới 1.000 Mark!”

Porsche tái mặt. Ngay cả nếu nói đùa, đây cũng là một mệnh lệnh và ông biết rằng không thể nào làm ra một chiếc xe hơi ở giá đó. Một ngàn Mark vào năm 1933 chỉ tương đương với 250 USD. Kể cả hãng Ford cũng không thể sản xuất ra xe với giá bèo như vậy. Sau khi rời cuộc họp, Porsche dẹp bỏ vấn đề này vì cho rằng đó chỉ là ý tưởng điên rồ của nhà độc tài trong nhất thời, nhưng ông đâu biết rằng Hitler đã có ý định dùng Volkswagen như một chiêu bài chính trị để thực hiện lời hứa của mình, nhằm giành lấy sự hậu thuẫn của người dân Đức. Mussolini đã làm cho những chiếc tàu hỏa Ý chạy đúng giờ, và Hitler thì muốn cho dân Đức nhà nhà có xe hơi. Những việc làm kiểu ban ơn của các nhà độc tài chỉ nhằm che đậy những hành động gian ác của họ.

Lời hứa của nhà độc tài và bàn tay của nhà thiết kế 

Gần một năm sau đó, đúng vào dịp khai mạc Triễn Lãm Ôtô Quốc Tế Berlin, Hitler với khuôn mặt tím ngắt trong bài phát biểu hùng hồn, đã đưa ra lời hứa với nhân dân Đức về chiếc xe hơi giá rẻ nhỏ nhắn. Và rồi kỹ sư Porsche đã nhận mệnh lệnh chính thức phải cho ra ba mẫu thiết kế ban đầu trong vòng mười tháng! Hitler còn bố trí cho các thành viên khác nhau của Hiệp Hội sản Xuất Ô Tô Đức (GAMS) cung cấp một số phụ tùng cho dự án. Để đạt hiệu quả, Hitler đã ra lệnh cho toàn bộ nền công nghiệp phải hợp lực để sản xuất ra chiếc xe. Tuy nhiên vẫn còn một vấn đề hóc búa trong nhiệm vụ đề ra, đó là giá của chiếc xe không được quá 900 Mark. Porsche rất đau đầu về chuyện này, vì ông biết rất rõ giá thành của một chiếc xe được sản xuất đại trà nhất thế giới vào thời điểm đó, đó là chiếc Ford. Tuy vậy, ít khi nào hãng Ford lại sản xuất dưới 1 triệu chiếc cho mỗi mẫu xe, và chi phí cho mỗi chiếc cũng vào khoảng 2.600 Mark. Nhưng không ai dám nói “Không” với nhà độc tài nham hiểm này, và thế là công việc được tiến hành.

Có một điều mà Hitler chưa biết là kỹ sư Porsche cũng đã từng thiết kế và chế tạo xe loại nhỏ. Vào năm 1932 ông đã cộng tác với hãng xe NSU (một hãng xe có bề dày lịch sử của Đức, thành lập năm 1873, đến năm 1969 thì thuộc về VW/Audi, và đến 1984 thì tên NSU tuyệt tích hẳn) xây dựng nên ba mẫu xe rất tương đồng với chiếc Volkswagen hiện thời. Với động cơ nằm phía sau, làm mát bằng không khí, hình thù nhỏ nhắn, hẳn đây là những chiếc xe mà nhà độc tài mong muốn. Vậy là Porsche đã có cùng một ý tưởng trước đó, và ngay cả cái tên nghe cũng hao hao: Volksauto. Nhưng chúng đã không bao giờ được sản xuất vì hãng NSU đã không chấp thuận. Ngay cả Porsche cũng muốn quên chúng luôn, mãi cho đến khi Hitler khơi lại câu chuyện. Và rồi Porsche bắt tay vào việc tái thiết kế chiếc Volksauto, bằng cách lập một xưởng nhỏ ngay trong ga-ra nhà mình, thực hiện công việc một cách tỉ mỉ, không vội vàng. Cùng thời gian đó, ông cũng chế tạo những chiếc xe đua cho Auto-Union, và ông quan tâm thật sự đến việc đánh bại người Ý hơn là làm thỏa mãn ý tưởng đột xuất này của Hitler.

Nhưng Hitler đã không coi đó là ý tưởng bất chợt. Trong những bài diễn văn liên tiếp, ông ta tiếp tục hứa với dân chúng về chiếc Volkswagen, và phía sau hậu trường ông ta không ngừng gây sức ép lên Porsche và GAMS. Thật sự là Porsche bị vào thế trên đe dưới búa, ông không thể từ chối đối với Hitler còn các nhà sản xuất thì cứ dây dưa hoãn binh. Họ không muốn tham gia vào một dự án mà sẽ có thể đẩy họ vào thế cạnh tranh quyết liệt.

Vào năm 1935, Porsche sang Mỹ tham quan. Ông đi một vòng các hãng General Motors, Packard và Ford để quan sát kỹ lưỡng các dây chuyền sản xuất. Ông chú ý đến các công cụ chế tạo động cơ và các khuôn dập thân xe và nhận thấy chúng khác với phương pháp sản xuất tại Châu Âu. Hệ thống sản xuất của người Mỹ đã cho ra số lượng xe quá lớn, điều mà Châu Âu chưa bao giờ làm được. Khi quay trở về, Porsche nhận thức được rằng vốn liếng của các hãng tư nhân ở Đức không thể tạo lập được những hoạt động kiểu như vậy, và chỉ có nhà nước mới có thể kham nổi.

Cuối cùng vào năm 1936, ba mẫu xe đầu tiên cũng ra đời. Sau những thử nghiệm gắt gao, Porsche cũng hài lòng, và vào dịp Triển Lãm Ôtô năm 1937, Hitler đã công bố sẽ đưa vào sản xuất nay mai. Sắt thép được kiểm soát chặt chẽ theo chế độ phân phối đối với các nhà sản xuất ngoài nghành ô tô. Đất nước Quốc xã đang lấy lại vị thế của mình bằng một cuộc báo thù! Robert Ley, người đứng đầu phong trào “Biến niềm vui thành sức mạnh” được chỉ định thành lập một nhà máy tại Wolfsburg, và Hitler đã có mặt trong buổi lễ khởi công. Với sự hỗ trợ tài chính của Đảng Quốc xã (Nazi), không gì có thể cản nổi sự tăng tốc của chiếc Volkswagen. Trước khi nhà máy được hoàn thành, Porsche cần ba mươi chiếc xe mẫu để hoàn tất các cuộc thử nghiệm, và chúng được giao cho một nhà máy của Daimler-Benz chế tạo. Cuộc thử nghiệm dưới sự chỉ huy của người con trai của Porsche, tên Ferry, đã diễn ra dưới mọi điều kiện, hoàn cảnh trong một thời gian ngắn nhất có thể. Cả quân đội cũng được huy động để hổ trợ dẹp chướng ngại. Đây là chiếc xe mong ước của Hitler, và thật khổ cho những người nào hoặc tổ chức nào vô ý lỡ đứng cản đường!

Porsche và một nhóm sản xuất lại được đưa sang Mỹ để tuyển dụng những chuyên viên người Mỹ cho nhà máy mới. Các kỹ sư chủ chốt nói được tiếng Đức được thâu nhận, và kiến thức sản-xuất-hàng-loạt của người Mỹ đã sẵn sàng để áp dụng tại Đức Quốc Xã. Một điều hơi ngạc nhiên là các hãng xe Mỹ vẫn chưa tỏ ý quan tâm một chút nào đối với kế hoạch của người Đức. Henry Ford còn tuyên bố như vầy: “Nếu có ai khác có thể làm ra những chiếc xe rẻ hơn và tốt hơn xe tôi, người đó đã làm cho tôi rồi”.

Lăn bánh trên đất Mỹ 

Vào những năm giữa của thế kỷ 20, dân Mỹ đã lái xe với tốc độ rất cao, đầy mãn nguyện trên những xa lộ rộng thênh thang của họ. Xe hơi thì rất to, nhìn vô toàn thấy thép tấm và kính bao phủ thân xe. Những góc cạnh gồ ghề từ trước ra sau cùng với vật trang trí mạ crôm sáng lóa. Mã lực của xe thì như một cơn sốt lan tràn cùng với những chiếc động cơ to vật uống xăng như uống bia. Chỗ đậu xe trở nên rộng và dài hơn, ga-ra được tu sửa lại, còn chi phí sửa xe thì dù cho năm thì mười họa cũng vẫn tăng lên đáng kể. Trong những chiếc phòng khách di động này, hành khách như được lướt trên những bánh cao su êm ái, bao quanh bởi những nút bấm kỳ diệu, và họ dường như đã đạt đến sự mỹ mãn của cái sự di chuyển.

Bất chợt có một hạt bụi bé tí xuất hiện trên vùng đất tráng lệ đó, một con bọ giữa một đàn bướm. Nó là một chiếc xe rất nhỏ, nhỏ đến mức buồn cười và lố bịch. Nó bắt đầu là đề tài mới cho các nhà vẽ tranh hoạt hình và cũng là chủ đề mới cho các buổi hài kịch trên tivi. Chiếc xe này không thể chạy quá nhanh hoặc leo dốc quá đứng, nhưng nó hầu như luôn luôn đến được bất cứ nơi nào mà chủ nó muốn. Trên địa hình băng tuyết thì nó còn cho các chiếc xe lớn hơn hửi khói. Bình xăng thì xài rất lâu mới hết, còn thợ sửa xe thì chỉ có ngồi chơi xơi nước. Cỗ máy bé nhỏ có hình dáng con bọ không trang điểm, chở được 4 người, không tiện nghi lắm, nhưng thật sự là một phương tiện di chuyển tốt. Phát minh đáng kể nhất là động cơ được đặt phía sau xe, và thêm một điều nữa là không cần đến chất chống đông vì nó được làm mát bằng không khí.

Dĩ nhiên, đó chính là chiếc Volkswagen. Nó vẫn đang cùng với chúng ta, với số lượng được tăng lên mỗi năm. Bất chấp những cung điện di động lộng lẫy của mình, nhiều người Mỹ vẫn muốn có một chiếc xe hữu dụng với giá rẻ. Con bọ nhỏ nhắn đã bắt đầu một xu hướng mới, làm thay đổi bộ mặt của nền công nghiệp xe hơi Mỹ, và mở ra con đường nhập khẩu cho các loại xe tương tự. Quân đội Mỹ sau khi quay về nước từ công cuộc giải phóng Châu Âu, đã giới thiệu với chúng ta về chiếc Volkswagen, và bất chợt ta nhận ra rằng xe của Mỹ sao quá mắc. Chiếc Volkswagen đơn giản đã trở thành phương tiện đi lại cho những người không mua nổi một chiếc xe lớn hơn, và nó cũng trở thành chiếc xe thứ hai trong những gia đình luôn đòi hỏi sự tiện dụng. Nó giúp cho hàng ngàn người Mỹ mua được xe để đi. Trong một chừng mực nào đó, có thể nói chiếc xe này đã hoàn thành sứ mạng, một khái niệm dân chủ to lớn, một lời hứa mang tính chính trị của nhà độc tài Adolf Hitler.

VW-Vincent, 1999, ARTwork by Heikenwaelder Hugo

Nguồn:

http://en.wikipedia.org/wiki/Volkswagen_Beetle (lược dịch)

http://hongcuongclub.com/lich-su-xe-co-cac-loai/112-lich-su-cua-chiec-volkswagen-beetle.html

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s